VELIKA TERASA Palić
„Kratak pregled istorije filma u Vojvodini - Prvi deo (1896 - 1941)" je prva publikacija koja se u kontinuitetu i u celini bavi počecima filmskih delatnosti u Vojvodini - temom o kojoj je do sada uglavnom pisano sporadično. Profesor dr Dejan Kosanović, koji u ovo izdanje uključuje i dosad neobjavljene rezultate svog višedecenijskog istraživanja, temeljno prikazuje razvoj kinematografije u Vojvodini u rasponu od 45 godina - od prvih gostovanja putujućih bioskopa do izbijanja Drugog svetskog rata. Ovo delo izvlači iz senke zaborava mnoge vojvođanske pionire filma, odajući im priznanje za njihov rad. Prošle godine je predstavljena i kapitalna monografija o Aleksandru Lifki pod nazivom „Lifka i Lifke“ u izdanju Festivala i Jugoslovenske kinoteke, a povodom 100 godina postojanja Lifkinog stalnog bioskopa u Subotici.
"Da li u takvom digitalnom svetu filma ima mesta za istoriju u kojoj otkrivamo delove i konstruišemo celine prošlosti? Odgovor je jednostavan - nema budućnosti bez poznavanja sopstvene prošlosti. Kinoteke su i osnovane sa takvom osnovnom namenom da se od zaborava sačuva prošlost. One prikupljaju, obrađuju, rekonstruišu sve što se snimalo ili pisalo o filmu. Ali na sreću svih ljubitelja filma, postoje i pojedinci koji su svojim radom izuzetno doprineli prikupljanju istorijske građe, njenoj obradi, sistematizaciji i teorijskom uopštavanju. Jedan od takvih je i dr Dejan Kosanović." (iz recenzije mr Ane Daleore, docenta Fakulteta dramskih umetnosti u Beogradu)
Jedan od najznačajnijih istoričara filma, prof. dr Dejan Kosanović, rođen je u Beogradu 1930. godine. Diplomirao je režiju na Akademiji za pozorišnu umetnost u Beogradu 1952. i apsolvirao Istoriju umetnosti na Filozofskom fakultetu u Beogradu. Pored rada na polju režije i profesorskog posla, od 1971. godine aktivno se bavi proučavanjem početnog perioda istorije filma na ovim prostorima. Doktorirao je 1983. sa tezom "Počeci kinematografije na tlu Jugoslavije 1896-1918". Objavio je preko 300 bibliografskih jedinica – članaka, eseja i studija - u zemlji i inostranstvu, najvećim delom posvećenih ranoj filmskoj prošlosti, od čega 17 knjiga na srpskom, italijanskom, francuskom i engleskom jeziku (dve u Italiji i Francuskoj). Član je nacionalnih udruženja istoričara filma u Italiji i Francuskoj.
